Pani Bovary, Pani Bovary, czyli dzieje prowincji, (1856), realistyczno-psychologiczna powieść G. Flauberta, za którą wytoczono pisarzowi proces o obrazę moralności. Pomysł do historii Flaubert zaczerpnął z życia, jednak pytany o źródło inspiracji miał odpowiedzieć: ôPani Bovary to jaö, zwracając tym samym uwagę na swój udział w akcie twórczym. Bohaterką powieści jest Emma Rouault, córka rolnika z Bertaux, wychowana w klasztorze i żyjąca w świecie marzeń. Ślub z lekarzem wojskowym, Karolem Bovary, przynosi Emmie awans społeczny, jednak nie spełnia jej oczekiwań. Mąż okazuje się człowiekiem bez polotu, z którym rozmowa jest ôpłaska jak uliczny chodnikö. W pogoni za niepospolitością Emma rzuca się w ramiona kochanków: właściciela ziemskiego Rudolfa Boulangera, z którym planuje ucieczkę do Włoch, a następnie Leona Dupuis, pisarza notarialnego, późniejszego studenta prawa. Cotygodniowe kosztowne podróże do miasta, by spotkać się z Leonem, zmuszają Emmę do zaciągania pożyczek. W efekcie grozi jej konfiskata majątku. Nie znajdując pomocy ani w kochanku, ani w mężu, zdesperowana truje się arszenikiem, osierocając córeczkę. Gdy Karol, który nigdy nie przestał wielbić żony, dowiaduje się o podwójnym życiu Emmy, umiera ze zgryzoty. Typ osobowości i postawy życiowej reprezentowany przez bohaterkę powieści nazwano od jej imienia bovaryzmem. Cechuje go sentymentalizm i egzaltacja, które przeniesione do codziennego życia stają się przyczyną klęsk, nieszczęść i niemoralności. Nowatorstwo powieści Flauberta leży jednak nie w temacie, raczej pospolitym, ale w zastosowanej przez pisarza technice literackiej. Polega ona na bezosobowym trybie relacji i wywołuje efekt uogólnienia społecznego i psychologicznego. Jak wskazuje podtytuł, powieść oprócz losów Emmy przynosi obraz obyczajów prowincji francuskiej 2. połowy XIX w.